AFib i IHB na ciśnieniomierzu: czy oznaczają to samo?

Lekarka rozmawia ze starszym pacjentem w gabinecie.

Nie. IHB sygnalizuje nieregularność pulsu podczas pomiaru, a funkcja AFib służy do wykrywania sygnału, który może wskazywać na migotanie przedsionków. Sam komunikat z ciśnieniomierza nie wystarcza do rozpoznania choroby. Migotanie przedsionków wymaga potwierdzenia w EKG. PTK: wytyczne ESC 2024 po polsku — potwierdzenie AF w EKG, s. 18.

Skrót IHB pochodzi od angielskiego irregular heartbeat, czyli nieregularnego bicia serca. AFib, także zapisywane jako AF lub AFIB, oznacza atrial fibrillation, czyli migotanie przedsionków, określony rodzaj zaburzenia rytmu. Sam komunikat o nieregularności nie mówi jeszcze, co ją spowodowało. Nie należy więc odczytywać IHB jako „mam migotanie przedsionków”. PTK: nieprawidłowy puls a rozpoznanie migotania przedsionków.

Jak odczytać komunikat

Zacznij od instrukcji modelu, którego używasz. Tabela wyjaśnia, co oznaczają komunikaty. Wygląd symbolu i warunki działania funkcji trzeba sprawdzić w instrukcji urządzenia.

Instrukcję trzymaj przy aparacie. Szkoda zaczynać od porządków w szufladzie z kablami.

Komunikat Co opisuje Czego nie dowodzi Gdzie sprawdzić
IHB / nieregularne bicie serca Wykrytą podczas pomiaru nieregularność pulsu. Nie wskazuje samodzielnie przyczyny ani nie potwierdza migotania przedsionków. Rozdział o symbolach i IHB. Dla PX7: instrukcja, s. 11 i 22.
AFib / AFIB Wynik algorytmu wskazujący na możliwość migotania przedsionków. Nie zastępuje potwierdzenia w EKG i oceny lekarza. Opis funkcji AFib i trybu pomiarowego. Dla PX7: instrukcja, s. 16–22.
Brak alertu W danym pomiarze urządzenie nie wyświetliło takiego komunikatu. Nie wyklucza migotania przedsionków ani innych zaburzeń rytmu. Warunki działania i ograniczenia funkcji w instrukcji. Przy objawach potrzebna jest ocena medyczna niezależnie od ekranu.

Przykład: ProLife PX7 Premium

W modelu PX7 Premium (BP136A) wskaźnik IHB ma postać zygzaka na wyświetlaczu. Wskaźnik AFib znajduje się poniżej ekranu, po lewej stronie przycisku ON/OFF. To urządzenie dla dorosłych. Oba wskaźniki mogą się pojawić w trybie standardowym. Dodatkowy tryb AIm / AFIB Smart automatycznie wykonuje dwa, a w określonych przypadkach trzy pomiary. Nie trzeba więc ręcznie powtarzać każdej sesji trzykrotnie. Szczegóły obsługi podaje instrukcja PX7, s. 5, 11 i 16–22.

Opis dotyczy tej wersji urządzenia. Jeśli nazwa lub wygląd Twojego modelu są inne, sprawdź jego własną instrukcję.

Pojawił się alert. Co zrobić teraz?

Najpierw zwróć uwagę na samopoczucie. Przy szybkim lub nieregularnym biciu serca z bólem w klatce piersiowej, dusznością albo omdleniem wezwij pomoc: 112 lub 999. Dzwoń również przy nagłym opadnięciu kącika ust, osłabieniu jednej strony ciała czy trudności w mówieniu. Nie czekaj na kolejny pomiar ani na to, czy objawy ustąpią. Pacjent.gov.pl: kiedy wezwać karetkę, Pacjent.gov.pl: objawy udaru i numery alarmowe.

Jeśli nie ma objawów wymagających pilnej pomocy:

  1. Zapisz, co się wydarzyło. Zanotuj datę, godzinę, ciśnienie, puls i rodzaj komunikatu. Opisz też swoje samopoczucie i zanotuj, czy podczas pomiaru zdarzyło Ci się poruszyć lub rozmawiać. Zdjęcie ekranu może pomóc później rozpoznać symbol.
  2. Sprawdź warunki pomiaru i instrukcję modelu. Przygotuj się tak, jak opisujemy w poradniku Jak prawidłowo mierzyć ciśnienie w domu?. Powtarzając pomiar, trzymaj się instrukcji i planu ustalonego z lekarzem. Nie wykonuj kolejnych prób wyłącznie po to, żeby uzyskać wynik bez alertu.
  3. Sprawdź, czy komunikat się powtarza. Przy częstym IHB skontaktuj się z lekarzem, zgodnie ze wskazówką producenta w opisie IHB. Nie próbuj samodzielnie ustalać przyczyny z samej ikony.

Instrukcja PX7 podaje, co zrobić po alercie AFib: powtórzyć pomiar, a jeśli alert pojawi się ponownie, wykonać kolejny pomiar po godzinie. Jeśli komunikat wróci także wtedy, należy skonsultować się z lekarzem. To procedura tego modelu, nie uniwersalna zasada dla wszystkich ciśnieniomierzy. Instrukcja PX7, s. 21. Objawy alarmowe opisane wyżej wymagają działania od razu.

Na konsultację zabierz zapis pomiarów oraz nazwę modelu. „Ten biały, z dużym ekranem” pasuje do połowy sklepu. Możesz powiedzieć: „Urządzenie pokazało taki komunikat, w tych dniach i przy takim samopoczuciu”. To dokładniejsza informacja niż stwierdzenie, że ciśnieniomierz rozpoznał arytmię.

Dlaczego zniknięcie symbolu nie kończy sprawy

Migotanie przedsionków może występować napadowo, a czasem nie daje odczuwalnych objawów. Pomiar bez alertu nie pozwala więc ustalić, jaki rytm serca występował wcześniej albo pojawi się później. Również brak dolegliwości nie wyklucza problemu. PTK: wytyczne ESC 2024 po polsku — przebieg i objawy AF, s. 16–18.

Jeśli alerty wracają lub odczuwasz nawracające kołatanie serca, porozmawiaj z lekarzem, nawet gdy ostatni wynik nie budził niepokoju. Lekarz oceni, czy potrzebujesz badań. Do rozpoznania migotania przedsionków potrzebny jest zapis EKG oceniony przez lekarza; sam odczyt z mankietu go nie zastępuje. EHRA/ESC po polsku: kołatanie serca i wizyta u lekarza, PTK: wytyczne ESC 2024 po polsku — potwierdzenie AF w EKG, s. 18.

Czy walidacja ciśnieniomierza potwierdza też funkcję AFib?

Badanie dokładności pomiaru ciśnienia nie potwierdza samo w sobie, że funkcja AFib działa prawidłowo. Tę funkcję należy ocenić w badaniu dotyczącym wykrywania migotania przedsionków, z odpowiednią metodą odniesienia. Samo hasło „walidowany klinicznie” nie mówi, które z tych zadań sprawdzono.

Jeśli porównujesz urządzenia, szukaj nazwy konkretnego modelu i sprawdź, co obejmowało badanie. W poradniku „Walidowany klinicznie”: jak sprawdzić tę informację o ciśnieniomierzu? pokazujemy, jak znaleźć dokumentację modelu i sprawdzić, czego dotyczy.